Δόθηκε στη δημοσιότητα προ ημερών η ετήσια έκθεση του διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδος κ. Γ. Προβόπουλου
για το έτος 2010. Το 2010 το βιώσαμε, ζήσαμε τα μέτρα που μας επέβαλαν το Μνημόνιο και η κυβέρνηση, και βιώσαμε τις επιπτώσεις τους σε όλο το εύρος της ελληνικής οικονομίας. Δεν θα ασχοληθούμε λοιπόν με το 2010 και με τις όποιες δικαιολογίες επικαλείται ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος προκειμένου να δικαιολογήσει τα αδικαιολόγητα. Άλλωστε έχει καταντήσει ρουτίνα στις εκθέσεις των διοικητών οι συντάκτες τους να προσπαθούν να συνταιριάξουν την πολιτική σκοπιμότητα με την επιστημονική γνώση και αμεροληψία. Από αυτήν την παράδοση δεν κατάφερε να ξεφύγει και ο κ. Προβόπουλος. Όπως είπαμε και προηγουμένως, το 2010 δεν μας ενδιαφέρει. Το παραδίδουμε στην ιστορία, αφού πλέον αποτελεί παρελθόν. Εκείνο που ενδιαφέρει τον λαό είναι οι προγνώσεις που κάνει ο κ. διοικητής για το 2011 και κυρίως για τέσσερα μεγέθη που είναι βασικοί παράγοντες της διαμόρφωσης της καθημερινότητας του πολίτη. Έτσι θα ασχοληθούμε με τις εξελίξεις στο ΑΕΠ, στην ανεργία, στον πληθωρισμό και στο δημοσιονομικό έλλειμμα.
Εξελίξεις στο ΑΕΠ. Ο κ. διοικητής υπολογίζει ότι φέτος θα έχουμε μια ελαφρά υποχώρηση της ύφεσης. Την οποία καθορίζει στο -3%. Μας είναι πάρα πολύ δύσκολο να συμφωνήσουμε με την πρόβλεψη αυτή, και κατ' επανάληψιν έχουμε τονίσει από τη στήλη μας αυτή ότι το 2011 η ύφεση θα είναι εντονότερη και ίσως θα υπερβεί το -5%. Και τούτο γιατί η ιδιωτική και η δημόσια κατανάλωση θα συρρικνωθούν φέτος σε ποσοστό σημαντικά υψηλότερο από αυτό του προηγούμενου έτους. Η απασχόληση το 2011 θα συρρικνωθεί δραματικά, με άμεσο αρνητικό αντίκτυπο στη διαμόρφωση του τελικού ύψους του ΑΕΠ. Οι επενδύσεις στην πραγματική οικονομία θα είναι ελάχιστες, έως μηδενικές, καθώς οι τράπεζες φέρονται να είναι απρόθυμες να βοηθήσουν την πραγματική οικονομία και να στηρίξουν επενδυτικά σχέδια των επιχειρήσεων. Και το πρόγραμμα δημοσίων επενδύσεων και αυτό θα είναι συρρικνωμένο, στον βωμό της δημοσιονομικής εξυγίανσης.
Εάν η κυβέρνηση τολμήσει αύξηση των έμμεσων φόρων, δηλαδή του ΦΠΑ, με μετάταξη ειδών σε ανώτερο συντελεστή (που είναι πολύ πιθανόν) και με αύξηση του φόρου κατανάλωσης καυσίμων, τότε η ιδιωτική ζήτηση θα περιοριστεί σε σημαντικό βαθμό. Και μην ξεχνάμε ότι διανύουμε περίοδο συνεχών αυξήσεων του πετρελαίου, που έχει αντίκτυπο στην τιμή πώλησης σχεδόν όλων των ειδών. Και με τις διάφορες εφευρέσεις της κυβέρνησης, όπως για παράδειγμα τη νομιμοποίηση των αυθαιρέτων, αφαιρούνται συνεχώς χρηματικοί πόροι από τον ιδιωτικό τομέα. Υπάρχει όμως το γεγονός της αύξησης της εξαγωγικής δραστηριότητας των επιχειρήσεων, η οποία θα αντισταθμίσει κάπως τις αρνητικές επιπτώσεις των άλλων παραγόντων που επιδρούν στη διαμόρφωση του ΑΕΠ, όχι όμως σε σημαντικό ποσοστό. Ο κ. Προβόπουλος, που προέβλεψε μείωση του ΑΕΠ κατά 3%, άφησε την πόρτα ανοιχτή και τονίζει ότι η μείωση ενδεχομένως να είναι και υψηλότερη. Και την τοποθετεί γύρω στο 3,5%.
Εξελίξεις στον πληθωρισμό. Στην έκθεσή του ο κ. διοικητής υπολογίζει πληθωρισμό στο 3,25%, για τον λόγο ότι οι αυξήσεις των τιμών που πυροδότησαν τον πληθωρισμό του 2010 θα απορροφηθούν τη φετινή χρονιά και ο πυρήνας του πληθωρισμού θα παρουσιάσει μείωση. Όμως τον λαό δεν τον αφορά ο πυρήνας του πληθωρισμού. Τον λαό τον ενδιαφέρει η διαμόρφωση του τελικού τιμαρίθμου και κατά πόσον ο τιμάριθμος είναι συμβατός με το εισόδημά του. Κανένα θετικό σημάδι δεν υπάρχει που να φανερώνει ότι το 2011 θα έχουμε ποσοστό αύξησης μικρότερο από αυτό της προηγούμενης χρονιάς. Αντίθετα, και το διεθνές και το ελληνικό οικονομικό περιβάλλον μαρτυρούν ότι οι παράγοντες που τροφοδοτούν τον πληθωρισμό είναι πάρα πολλοί. Κατ' αρχάς έχουμε την αύξηση των τιμών του πετρελαίου που τροφοδοτεί τον πληθωρισμό σε όλο το φάσμα της παραγωγής αγαθών και υπηρεσιών. Θα περιμένουμε αυξήσεις σε όλα τα είδη και προπαντός στα τιμολόγια των Μέσων Μαζικής Μεταφοράς, στα τιμολόγια της ΔΕΗ και του ΟΤΕ, στο πετρέλαιο θέρμανσης και κίνησης, και υπενθυμίζουμε ότι ειδικά για το πετρέλαιο θέρμανσης θα έχουμε και την προαποφασισθείσα εξομοίωση της φορολογίας με το πετρέλαιο κίνησης. Και στην περίπτωση που θα υπάρξει μείωση της τιμής του αργού πετρελαίου, που υπάρχουν πολλές πιθανότητες γι' αυτό, κανείς δεν γνωρίζει σε ποιο ύψος θα διαμορφωθεί τελικά η τιμή του πετρελαίου θέρμανσης για τον καταναλωτή. Αλλά και τα μέτρα που προγραμματίζει η κυβέρνηση για φέτος και για την επόμενη τριετία θα πυροδοτήσουν τον πληθωρισμό. Ειδικά η μετάταξη ειδών και υπηρεσιών από τον χαμηλό συντελεστή του ΦΠΑ στο 23% θα τροφοδοτήσει σημαντικά τον πληθωρισμό. Ως θετικό στοιχείο η κυβέρνηση και η διοίκηση της Τράπεζας της Ελλάδος θεωρούν τον περιορισμό της ιδιωτικής κατανάλωσης που πιθανόν να έχει ως αποτέλεσμα τη μείωση των τιμών και τη συγκράτηση του πληθωρισμού. Αλλά βέβαια το γεγονός αυτό, από την πλευρά της εξυπηρέτησης των αναγκών της μεγάλης κοινωνικής πλειοψηφίας θα σημάνει την υποβάθμιση του βιοτικού επιπέδου, και από πλευράς δημοσιονομικής θα προκαλέσει συρρίκνωση των φορολογικών εσόδων. Ως αντιστάθμισμα των κινδύνων πρέπει να θεωρηθεί η μείωση της ισοτιμίας του δολαρίου, που θα διαμορφώσει μειωμένες τιμές των εισαγομένων προϊόντων και υπηρεσιών στην Ευρωζώνη.
Εξελίξεις στην ανεργία. Δυστυχώς οι εξελίξεις στην ανεργία δεν είναι καθόλου ενθαρρυντικές. Και κυρίως στη βόρεια Ελλάδα τα ποσοστά ανεργίας είναι ιδιαίτερα αυξημένα. Η ανεργία των νέων επίσης βρίσκεται σε πολύ υψηλό επίπεδο και το δυσάρεστο είναι ότι συνεχώς αυξάνεται ο αριθμός των μακροχρόνια ανέργων, δηλαδή των ανέργων που έχουν συμπληρώσει τουλάχιστον ένα έτος αναζήτησης εργασίας. Στην ετήσια έκθεσή του ο κ. διοικητής της ΤτΕ υπολογίζει ότι η ανεργία φέτος θα κυμανθεί στο 15% - 16,5%. Όμως αυτή η εκτίμηση είναι πολύ «μετριόφρων», είναι εκτίμηση της παρηγοριάς. Σήμερα οι υπολογισμοί της ΕΛΣΤΑΤ τοποθετούν τον αριθμό των εγγεγραμμένων στους καταλόγους ανέργων στις 715.000 με τάση αύξησής τους. Υπάρχει όμως και ένας μεγάλος αριθμός ανέργων, που για πολλούς και διαφόρους λόγους δεν αναγράφονται στους καταλόγους. Τα λουκέτα σε πολλές ελληνικές επιχειρήσεις, η μείωση της απασχόλησης και γενικά η συρρίκνωση της παραγωγικής μηχανής της χώρας μας, επόμενο είναι να δημιουργούν υψηλό αριθμό ανέργων. Και επίσης θα πρέπει να υπολογίσουμε και τους αλλοδαπούς ανέργους, δηλαδή τους νόμιμους μετανάστες και τους λαθρομετανάστες. Και ακόμα δεν πρέπει να παραλείψουμε να τονίσουμε ότι ένας βασικός παράγων που προκαλεί αύξηση της ανεργίας στη χώρα μας είναι και η αποδημία στο εξωτερικό ελληνικών κεφαλαίων. Επιδοτήσεις που δόθηκαν για τη δημιουργία νέων επιχειρήσεων ελέγχθησαν αν χρησιμοποιήθηκαν για τον σκοπό για τον οποίο δόθηκαν ή φυγαδεύτηκαν στο εξωτερικό; Ελληνικά κεφάλαια και έδρες ελληνικών μεγάλων και μεσαίων επιχειρήσεων μεταφέρθηκαν στις γειτονικές μας κυρίως χώρες, με τη χαμηλή φορολογία, και ευνόησαν την ανάπτυξη των χωρών αυτών, ενώ στην Ελλάδα δημιούργησαν συνθήκες χαμηλής παραγωγής και υψηλής ανεργίας. Το αποτέλεσμα είναι γνωστό και επισημαίνεται στην έκθεση του κ. Προβόπουλου. Τη στιγμή που η Ελλάδα βρίσκεται σε ύφεση, με συνεχή υποχώρηση του ΑΕΠ και αρκετά υψηλά δημοσιονομικά ελλείμματα, όλες οι Βαλκανικές χώρες και με τη συνδρομή ελληνικών κεφαλαίων και επενδύσεων παρουσιάζουν υψηλούς ρυθμούς ανάπτυξης. Με τα δεδομένα αυτά η εκτίμηση είναι ότι η ανεργία στο τέλος του χρόνου θα έχει προσεγγίσει περίπου το 20% του ενεργού πληθυσμού.
Εξελίξεις στον πληθωρισμό. Στην έκθεσή του ο κ. διοικητής υπολογίζει πληθωρισμό στο 3,25%, για τον λόγο ότι οι αυξήσεις των τιμών που πυροδότησαν τον πληθωρισμό του 2010 θα απορροφηθούν τη φετινή χρονιά και ο πυρήνας του πληθωρισμού θα παρουσιάσει μείωση. Όμως τον λαό δεν τον αφορά ο πυρήνας του πληθωρισμού. Τον λαό τον ενδιαφέρει η διαμόρφωση του τελικού τιμαρίθμου και κατά πόσον ο τιμάριθμος είναι συμβατός με το εισόδημά του. Κανένα θετικό σημάδι δεν υπάρχει που να φανερώνει ότι το 2011 θα έχουμε ποσοστό αύξησης μικρότερο από αυτό της προηγούμενης χρονιάς. Αντίθετα, και το διεθνές και το ελληνικό οικονομικό περιβάλλον μαρτυρούν ότι οι παράγοντες που τροφοδοτούν τον πληθωρισμό είναι πάρα πολλοί. Κατ' αρχάς έχουμε την αύξηση των τιμών του πετρελαίου που τροφοδοτεί τον πληθωρισμό σε όλο το φάσμα της παραγωγής αγαθών και υπηρεσιών. Θα περιμένουμε αυξήσεις σε όλα τα είδη και προπαντός στα τιμολόγια των Μέσων Μαζικής Μεταφοράς, στα τιμολόγια της ΔΕΗ και του ΟΤΕ, στο πετρέλαιο θέρμανσης και κίνησης, και υπενθυμίζουμε ότι ειδικά για το πετρέλαιο θέρμανσης θα έχουμε και την προαποφασισθείσα εξομοίωση της φορολογίας με το πετρέλαιο κίνησης. Και στην περίπτωση που θα υπάρξει μείωση της τιμής του αργού πετρελαίου, που υπάρχουν πολλές πιθανότητες γι' αυτό, κανείς δεν γνωρίζει σε ποιο ύψος θα διαμορφωθεί τελικά η τιμή του πετρελαίου θέρμανσης για τον καταναλωτή. Αλλά και τα μέτρα που προγραμματίζει η κυβέρνηση για φέτος και για την επόμενη τριετία θα πυροδοτήσουν τον πληθωρισμό. Ειδικά η μετάταξη ειδών και υπηρεσιών από τον χαμηλό συντελεστή του ΦΠΑ στο 23% θα τροφοδοτήσει σημαντικά τον πληθωρισμό. Ως θετικό στοιχείο η κυβέρνηση και η διοίκηση της Τράπεζας της Ελλάδος θεωρούν τον περιορισμό της ιδιωτικής κατανάλωσης που πιθανόν να έχει ως αποτέλεσμα τη μείωση των τιμών και τη συγκράτηση του πληθωρισμού. Αλλά βέβαια το γεγονός αυτό, από την πλευρά της εξυπηρέτησης των αναγκών της μεγάλης κοινωνικής πλειοψηφίας θα σημάνει την υποβάθμιση του βιοτικού επιπέδου, και από πλευράς δημοσιονομικής θα προκαλέσει συρρίκνωση των φορολογικών εσόδων. Ως αντιστάθμισμα των κινδύνων πρέπει να θεωρηθεί η μείωση της ισοτιμίας του δολαρίου, που θα διαμορφώσει μειωμένες τιμές των εισαγομένων προϊόντων και υπηρεσιών στην Ευρωζώνη.
Εξελίξεις στην ανεργία. Δυστυχώς οι εξελίξεις στην ανεργία δεν είναι καθόλου ενθαρρυντικές. Και κυρίως στη βόρεια Ελλάδα τα ποσοστά ανεργίας είναι ιδιαίτερα αυξημένα. Η ανεργία των νέων επίσης βρίσκεται σε πολύ υψηλό επίπεδο και το δυσάρεστο είναι ότι συνεχώς αυξάνεται ο αριθμός των μακροχρόνια ανέργων, δηλαδή των ανέργων που έχουν συμπληρώσει τουλάχιστον ένα έτος αναζήτησης εργασίας. Στην ετήσια έκθεσή του ο κ. διοικητής της ΤτΕ υπολογίζει ότι η ανεργία φέτος θα κυμανθεί στο 15% - 16,5%. Όμως αυτή η εκτίμηση είναι πολύ «μετριόφρων», είναι εκτίμηση της παρηγοριάς. Σήμερα οι υπολογισμοί της ΕΛΣΤΑΤ τοποθετούν τον αριθμό των εγγεγραμμένων στους καταλόγους ανέργων στις 715.000 με τάση αύξησής τους. Υπάρχει όμως και ένας μεγάλος αριθμός ανέργων, που για πολλούς και διαφόρους λόγους δεν αναγράφονται στους καταλόγους. Τα λουκέτα σε πολλές ελληνικές επιχειρήσεις, η μείωση της απασχόλησης και γενικά η συρρίκνωση της παραγωγικής μηχανής της χώρας μας, επόμενο είναι να δημιουργούν υψηλό αριθμό ανέργων. Και επίσης θα πρέπει να υπολογίσουμε και τους αλλοδαπούς ανέργους, δηλαδή τους νόμιμους μετανάστες και τους λαθρομετανάστες. Και ακόμα δεν πρέπει να παραλείψουμε να τονίσουμε ότι ένας βασικός παράγων που προκαλεί αύξηση της ανεργίας στη χώρα μας είναι και η αποδημία στο εξωτερικό ελληνικών κεφαλαίων. Επιδοτήσεις που δόθηκαν για τη δημιουργία νέων επιχειρήσεων ελέγχθησαν αν χρησιμοποιήθηκαν για τον σκοπό για τον οποίο δόθηκαν ή φυγαδεύτηκαν στο εξωτερικό; Ελληνικά κεφάλαια και έδρες ελληνικών μεγάλων και μεσαίων επιχειρήσεων μεταφέρθηκαν στις γειτονικές μας κυρίως χώρες, με τη χαμηλή φορολογία, και ευνόησαν την ανάπτυξη των χωρών αυτών, ενώ στην Ελλάδα δημιούργησαν συνθήκες χαμηλής παραγωγής και υψηλής ανεργίας. Το αποτέλεσμα είναι γνωστό και επισημαίνεται στην έκθεση του κ. Προβόπουλου. Τη στιγμή που η Ελλάδα βρίσκεται σε ύφεση, με συνεχή υποχώρηση του ΑΕΠ και αρκετά υψηλά δημοσιονομικά ελλείμματα, όλες οι Βαλκανικές χώρες και με τη συνδρομή ελληνικών κεφαλαίων και επενδύσεων παρουσιάζουν υψηλούς ρυθμούς ανάπτυξης. Με τα δεδομένα αυτά η εκτίμηση είναι ότι η ανεργία στο τέλος του χρόνου θα έχει προσεγγίσει περίπου το 20% του ενεργού πληθυσμού.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου